Rosnący dobrobyt Polaków nie jest dystrybuowany równomiernie, a część polskiego społeczeństwa nie jest w stanie zaspokajać swoich najprostszych potrzeb. Poprawa sytuacji gospodarczej redukuje zagrożenie ubóstwem, natomiast jeśli takie ryzyko zaistnieje, pomoc powinna być udzielana w sposób skuteczny i efektywny – piszą w raporcie „Zatrudnienie w Polsce 2011 – Ubóstwo a praca” przygotowanym na zlecenie Centrum Rozwoju Zasobów Ludzki eksperci Instytut Badań Strukturalnych.

 

W pierwszej części raportu autorzy koncertują się na wyjaśnieniu, czym właściwie jest ubóstwo, i do jakiego stopnia związane jest ze zjawiskami takimi jak deprywacja materialna czy wykluczenie społeczne. Pokazane są też w niej czynnik charakterystyczne dla ubóstwa w Polsce na tle innych krajów Unii Europejskiej, a także jego regionalny i lokalny wymiar. Autorzy zastanawiają się też, na ile ubóstwo wynika z cech gospodarki krajowej, regionalnej oraz indywidualnych cech jednostek. Wprowadzone w tej części tematy tworzą panoramę treści poruszanych w kolejnych częściach raportu.

 

Drugą część poświęcono ubóstwu wybranych grup: osób starszych, dzieci i niepracujących. Przeprowadzone analizy pozwalają autorom na rozprawienie się z mitami krążącymi na ten temat, a także na wydobycie tych charakterystyk, które pozostają szczególnie istotne z perspektywy konstruowania instrumentów wsparcia dedykowanych dla grup szczególnie zagrożonych ubóstwem. Zagadnienie to wśród dzieci ma swoje rozszerzenie w przeprowadzonej analizie międzypokoleniowego wymiaru ubóstwa, w której przedstawiamy czynnik na niego wpływające oraz możliwe drogi przeciwdziałania temu zjawisku.

 

Trzecia część dedykowana jest związkom między nierównościami dochodowymi a sytuacją na rynku pracy. W tej części zmiany rozkładu płac w Polsce konfrontowane są z dynamiką ubóstwa. Towarzyszy im refleksja na temat wpływu na ubóstwo przemian społecznych w polskim społeczeństwie, między innymi struktury gospodarstw domowych czy aktywności zawodowej kobiet. Istotne rolę odgrywa spojrzenie na pracujących ubogich (tzw. working poor), które pozwala określić, czy przyczyny stanu, w którym nawet praca zarobkowa nie pozwala osiągnąć minimalnego poziomu dochodów tkwią w większym stopniu w charakterystykach gospodarstwa domowego czy wykonywanej pracy. Stawiane jest w niej także pytanie o to, czy sytuacja ubogich gospodarstw domowych utrwala się, czy też podejmowanie niskopłatnej pracy rzeczywiście pozwala wyrwać się z ubóstwa.

 

Część czwarta poświęcona jest narzędziom i instrumentom walki z ubóstwem. Opisany we wcześniejszych częściach stan rzeczy pozwala przyjrzeć się skuteczności i efektywności wykorzystywanych w Polsce narzędzi polityki społecznej, zarówno podatkowych, jak i świadczeniowych. Szczególne miejsce w tej części zajmie kwestia finansowego wsparcia rodzin z dziećmi, jako elementu polityki społecznej i demograficznej. Kluczowym elementem są symulacje wpływu na poziom ubóstwa w Polsce hipotetycznych zmian w elementach funkcjonującego systemu wsparcia. Podsumowanie raportu stanowią rekomendacje dla polityki publicznej.

rok wydania: 2013

język : polski, angielski

kategorie tematyczne :

Projekt, w ramach którego powstała publikacja:

Zatrudnienie w Polsce

autorzy:
Michał Myck

Fundacja CenEA

Sonia Buchholtz

WISE Institute

Iga Magda

Instytut Badań Strukturalnych, Szkoła Główna Handlowa

Piotr Lewandowski

Instytut Badań Strukturalnych (IBS), Warszawa, oraz IZA, Bonn.

Maciej Lis

Instytut Badań Strukturalnych

wszystkie publikacje