Właściwości dystrybucyjne podziału kosztów termomodernizacji w budynkach wielorodzinnych

Decyzje zbiorowe dotyczące termomodernizacji budynków wielorodzinnych wymagają uzgodnienia przez współwłaścicieli sposobu podziału całkowitych kosztów, jednak właściwości dystrybucyjne alternatywnych zasad alokacji kosztów nie zostały dotąd dostatecznie zbadane na dużą skalę. Wykorzystując zharmonizowane mikrodane ze świadectw charakterystyki energetycznej budynków (EPC), obejmujące ponad 4 miliony mieszkań w niemal 450 000 budynków w Polsce, Anglii i Walii oraz Niderlandach, symulujemy pięć zasad alokacji kosztów: proporcjonalną do powierzchni, progresywną względem powierzchni, proporcjonalną do emisji, proporcjonalną do nieefektywności energetycznej oraz alokację według wartości Shapleya. Dla każdego budynku oceniamy rozkłady udziałów w kosztach, stosując wskaźniki nierówności wewnątrz budynków, miary progresywności w zależności od wielkości lokalu oraz kryteria stabilności zaczerpnięte z teorii gier kooperacyjnych. Zasady oparte na charakterystyce energetycznej mają współczynniki Giniego od 2 do 11 razy wyższe niż przy alokacji proporcjonalnej do powierzchni, przy czym skala tego zróżnicowania systematycznie różni się między krajami. Zasady te są również mniej proporcjonalne względem wielkości lokalu, przypisując mniejszym mieszkaniom większe udziały w kosztach niż wynikałoby to z ich udziału w powierzchni użytkowej. Z perspektywy zarządzania termomodernizacją w budynkach wielorodzinnych projektowanie zasad alokacji kosztów powinno być zatem traktowane jako kluczowy element wdrażania polityki publicznej, a nie jako kwestia techniczno-administracyjna.